Esasy tapawutlar we ulanylyşlar
Düzedijiler dürli elektron zynjyrlarynda we elektrik üpjünçilik ulgamlarynda möhüm böleklerdir. Olar üýtgeýän togy (AC) hemişelik toga (DC) öwürýärler we köp enjamlar we ulanylyşlar üçin zerur bolan güýji üpjün edýärler. Düzedijileriň dürli görnüşleriniň arasynda impulsly düzedijiler we polýarlykly ters düzedijiler özboluşly aýratynlyklary we ulanylyşlary bilen tapawutlanýar. Bu makalada bu iki görnüşli düzedijiler arasyndaky tapawutlar, olaryň iş ýörelgeleri, artykmaçlyklary, kemçilikleri we ulanylyşlary jikme-jik ara alnyp maslahatlaşylýar.
Impuls düzeltijileri
Impulsly rektifikatorlar, şeýle hem impulsly rektifikatorlar ýa-da dolandyrylýan rektifikatorlar diýlip hem atlandyrylýar, tiristorlar ýa-da kremniý bilen dolandyrylýan rektifikatorlar (SCR) ýaly dolandyrylýan ýarymgeçiriji enjamlary ulanmak arkaly üýtgeýän togy DC-e öwürýän enjamlardyr. Bu rektifikatorlar, adatça, çykyş naprýaženiýesiniň we togunyň takyk gözegçiligini talap edýän ulanylyşlarda ulanylýar.
Iş prinsipi
Impuls düzeltijisiniň işlemegi giriş AC naprýaženiýesiniň faza burçuny dolandyrmagy öz içine alýar. SCR-leriň işe salma burçuny sazlamak arkaly çykyş DC naprýaženiýesini düzgünleşdirip bolýar. SCR işe salnanda, AC sikli nola ýetýänçä toguň geçmegine mümkinçilik berýär, şol nokada SCR öçýär. Bu proses AC girişiniň her ýarym sikli üçin gaýtalanýar we pulsasiýa edýän DC çykyşyny döredýär.
Artykmaçlyklar
Takyk dolandyryş: Impuls düzeltijileri çykyş naprýaženiýesini we tokuny ajaýyp gözegçilikde saklaýar, bu bolsa olary sazlanyp bilinýän DC çykyşyny talap edýän programmalar üçin ideal edýär.
Ýokary Netijelilik: Bu düzeltijiler ýokary netijelidir, sebäbi olar konwersiýa wagtynda energiýa ýitgisini azaldýarlar.
Çeýelik: Impuls düzeltijileri dürli ýüklere çydap bilýär we dürli görnüşli AC girişleri üçin amatlydyr.
Kemçilikler
Çylşyrymlylygy: Impuls düzeltijileriniň zynjyry ýönekeý düzeltijilerden has çylşyrymly bolup, işe girizmek we dolandyrmak üçin goşmaça komponentleri talap edýär.
Bahasy: Dolandyrylýan ýarymgeçiriji enjamlaryň we goşmaça dolandyryş zynjyrlarynyň ulanylmagy sebäpli, impuls düzeltijileri, adatça, has gymmat bolýar.
Programmalar
Impuls düzeltijileri senagat ulanylyşlarynda giňden ulanylýar, şol sanda:
1.Üýtgeýän tizlikli hereketlendirijiler: AC motorlarynyň tizligini dolandyrmak üçin.
2.Elektrik üpjünçiligi: Elektron enjamlar üçin düzgünleşdirilen elektrik üpjünçiliginde.
3.Kebşirlemek: Çykyş togunyň takyk gözegçiligi zerur bolan kebşirlemek enjamlarynda.
4.HVDC geçirijiligi: Netijelilik üçin ýokary woltly göni tok (HVDC) geçirijilik ulgamlarynda
Polýarlyk Ters Düzeltijileri
Ters polýarlygy goraýan düzeltijiler ýa-da ters naprýaženiýe goraýan düzeltijiler diýlip hem atlandyrylýan polýarlygy ters düzeltijiler zynjyrlary nädogry polýarlyk birikmeleri sebäpli ýüze çykýan zyýanlardan goramak üçin niýetlenendir. Olar elektrik üpjünçiliginiň polýarlygy ters bolsa-da, zynjyryň dogry işlemegini üpjün edýärler.
Iş prinsipi
Polýarlygy tersine düzeltijiniň esasy bölegi diod ýa-da diodlaryň utgaşmasydyr. Tok çeşmesine yzygiderli birikdirilende, diod toguň diňe dogry ugurda geçmegine mümkinçilik berýär. Eger polýarlyk tersine bolsa, diod toguň öňüni alýar we zynjyra zyýan ýetmeginiň öňüni alýar.
Has ösen dizaýnlarda, diodlara garanyňda pes öňe naprýaženiýe düşüşini we ýokary netijeliligi üpjün etmek üçin MOSFET-ler (metal-oksid-ýarymgeçiriji meýdan täsirli tranzistorlar) ulanylýar. Bu MOSFET esasly düzeltijiler awtomatiki usulda dogry polýarlyga sazlanýar we zynjyryň dogry işlemegini üpjün edýär.
Artykmaçlyklar
Zynjyr goragy: Polýarlyk ters düzeltijiler duýgur elektron böleklerini nädogry polýarlyk birikmeleri sebäpli zyýanlardan netijeli goraýar.
Ýönekeýlik: Dizaýn deňeşdirme boýunça ýönekeý we bar bolan zynjyrlara aňsatlyk bilen birikdirilip bilner.
Arzan bahadan: Diod esasly polýarlyk ters rektifikatorlary arzan we elýeterlidir.
Kemçilikler
Voltažyň düşmegi: Diod esasly düzeltijiler öňe woltuň düşmegini döredýär, bu bolsa zynjyryň umumy netijeliligini peseldip biler.
Çäklendirilen dolandyryş: Bu düzeltijiler çykyş naprýaženiýesine ýa-da tokuna gözegçilik etmeýärler, sebäbi olaryň esasy wezipesi goragdyr.
Programmalar
Polýarlyk ters düzeltijiler ters polýarlykdan goranmagyň möhüm bolan dürli ulanylyşlarynda ulanylýar, şol sanda:
1.Sarp ediji elektronikasy: Elektrik üpjünçiliginiň nädogry birikdirilmeginden zyýanyň öňüni almak üçin smartfonlar, noutbuklar we beýleki göterilýän elektronika ýaly enjamlarda.
2.Awtomobil: Awtomobil elektronikasynda zynjyrlary ters batareýa birikmelerinden goramak üçin.
3.Gün energiýasy ulgamlary: Gün panelleriniň dogry işlemegini üpjün etmek we ters polýarlykdan zyýan çekmegiň öňüni almak üçin.
4.Batareýa zarýad berijiler: Zarýad beriş zynjyrlaryny batareýalaryň nädogry birikdirilmeginden goramak üçin.
Esasy tapawutlar
Esasy tapawutlar
Impulsly düzeltijiler we polýarlykly ters düzeltijiler elektron ulgamlarda möhüm rol oýnasa-da, olaryň funksiýalary we ulanylyşlary düýpli tapawutlanýar.
Funksiýasy: Impulsly düzeltijiler çykyşy takyk dolandyrmak bilen üýtgeýän tokuň DC-e öwrülmegine gönükdirilendir, polýarlykly ters düzeltijiler bolsa zynjyrlary nädogry polýarlyk birikmeleri sebäpli zyýanlardan goramak üçin niýetlenendir.
Komponentler: Impulsly düzeltijiler SCR ýaly dolandyrylýan ýarymgeçiriji enjamlary ulanýarlar, polýarlykly ters düzeltijiler bolsa adatça diodlary ýa-da MOSFET-leri ulanýarlar.
Çylşyrymlylygy: Impulsly düzeltijiler has çylşyrymly we goşmaça dolandyryş zynjyryny talap edýär, polýarlykly ters düzeltijiler bolsa has ýönekeý dizaýna eýedir.
Ulanylyşy: Impulsly düzeltijiler senagat we ýokary kuwwatly ulgamlarda ulanylýar, polýarlykly ters düzeltijiler bolsa, adatça, sarp ediş elektronikasynda, awtoulaglarda we gün energiýasy ulgamlarynda duş gelýär.
Netije
Impulsly düzeltijiler we polýarlykly ters düzeltijiler häzirki zaman elektron ulgamlarynda möhüm bölekler bolup, her biri aýratyn maksatlara hyzmat edýär. Impulsly düzeltijiler üýtgeýän tokdan DC-e öwrülmekde takyk gözegçilik we netijeliligi üpjün edýär, bu bolsa olary senagat ulanylyşlary üçin amatly edýär. Tersine, polýarlykly ters düzeltijiler dürli elektron enjamlaryň we ulgamlaryň howpsuzlygyny we ygtybarlylygyny üpjün edip, nädogry polýarlyk birikmelerinden möhüm goragy üpjün edýär. Bu düzeltijiler arasyndaky tapawutlary düşünmek, belli bir ulanylyşlar üçin dogry bölegi saýlamaga kömek edýär, netijede elektron zynjyrlaryň işini we uzak möhletliligini ýokarlandyrýar.
Ýerleşdirilen wagty: 2024-nji ýylyň 3-nji iýuly
